Sorry

Mijn lokaal ligt pal tegenover de keuken. De leerlingen maken daar de heerlijkste hapjes. Vandaag bakken ze cake. Smekend kijken en vleiend met mijn ogen rollen is mij wel toevertrouwd. Ik heb het kunstje in mijn leven geregeld met succes toegepast. Dat het me ook hier direkt een hapje op zou leveren had ik niet meteen verwacht.
Als vier meisjes me een papieren zakje voorhouden waar ik een nog stomend baksel uit mag kiezen, zeg ik iets doms. 'Jullie hebben er toch niet op gespuugd?' Wat ik jolig bedoel, wordt hoog opgenomen.
'Waarom zegt u dat nou juf? Dat is toch weer helemaal niet aardig van u? Wij zouden u toch nooit kwatcake geven?'
Ik val van schrik bijna voor ze op mijn knieën en begin sorry's te stotteren.
Vijf minuten later hoor ik ze in de gang verderop nog tegen hun vriendinnen aanblazen. 'En toen zei ze sorry, sorry, sorry. Ze krijgt nooit meer wat. Alsof wij kwatcake bakken!'
Kwatcake: wat een taalgevoel!

Hoera!

Hij valt in de categorie 'bewerkelijk'. Als hij probeert me staande te houden in de gang, vermoed ik dan ook onraad. 'Juf, ik wil u graag even spreken.' 'Dat kan, wat is er?', zeg ik plichtmatig, mij ondertussen gezwind voort haastend. 'Blijf nou even staan, niet iedereen hoeft het te horen! U was toch jarig?' Daar ik in zijn klas heb getrakteerd, kan ik moeilijk anders dan bevestigend antwoorden.
Hij gaat op zijn tenen staan en begint in mijn oor te fluisteren. 'Houdt u van chocola?' 'Chocola wordt nog eens mijn ondergang', antwoord ik naar waarheid. Trots zegt hij, dat hij dat wel dacht en dat hij me daarom een grote doos bonbons gaat geven. Die heeft hij al gekocht, maar hij is vergeten hem mee te nemen. Hij vindt het belangrijk dat ik het vast weet, van die doos. Dat die er dus aan komt. Dan heb ik iets om me op te verheugen.

Geluk

Het eerste lesuur. Vandaag staan er een stuk of vijf op het programma. Een rustig dagje dus.
De eerste vijf minuten, probeer ik o.a. te zeggen dat de vloer netjes moet zijn, voor de leerlingen naar een volgende les mogen. Omdat ik aan geen kant boven het opstandig gekakel uitkom, is het mooi meegenomen dat ik de boodschap in duidelijke blokletters op het bord heb gezet.
Als ik even naar de gang moet om een paar meisjes te helpen die daar lekker rustig werken, blijkt er een fragmentatiepopcornbom afgegaan te zijn.
Vijf minuten voor de bel gaat, wijs ik naar de regel over opruimen op het bord. Niemand begint te redderen.
Als de bel daadwerkelijk gaat, en de deur gesloten blijft, stijgt een geweeklaag uit vele kelen op. Men heeft een wiskundetoets, wat juf zich wel niet verbeeldt om hen zo lang op te houden?
Juf verbeeldt zich niets, juf wacht af. Uit alle macht visualiseert zij een schone vloer. Dat schijnt volgens sommigen te helpen. Ondertussen is de volgende klas flink op de deur van het lokaal aan het bonken. Nog niet eerder toonde een groep zo'n gretigheid om zich toegang te verschaffen tot mijn les. Dank God voor collega's. De verse groep wordt liefderijk door de buurman opgenomen. Ze zinken bij hem weg in een TMF-clip, uitgeworpen op een smartscreen.
Groep een ondertussen, begint verdeeld te raken. Sommigen manen de juf inmiddels zeer strenge straffen op te leggen aan leerlingen die niet op tijd luisteren. Iemand pakt schuchter de bezem: 'Niet om u een plezier te doen, maar omdat we een belangrijke wiskundetoets hebben!'
Als juf altijd zo blij zou zijn met mensen die haar geen plezier willen doen, was zij een heel gelukkig mens.

Eerste VMBO-tekst

Rottaal

De leerlingen stormen de Duitse les binnen.
Vlak voor mijn les, zijn er twee lesuren uitgevallen.
Die zijn, al improviserend, door een collega gevuld met het vertonen van een leerzame documentaire.
Over het nationaal-socialisme en W.O. twee.
Weet juf wel, dat er een man geleefd heeft die Hitler heette?
'Dat was een slimme man, maar toch een hele slechte. Een eersteklas idioot.'
Ik knik en bereid me voor op een schot voor open doel.
'En die vent sprak Duits! En nou wilt u toch dat wij die rottaal leren!'
Walgend wordt her en der de Hitlergroet geparodieerd.
Ik begin aan een uitleg over Duitsers die kozen voor het fascisme. Over meelopers met en tegenstanders van het systeem.
Meesmuilend hoort men mij aan.
Het duurt nog lang voor het weer rustig is in de klas.

Dia's

'Waarom kent u de namen van uw eigen kinderen niet eens?', vraagt hij verontwaardigd.
Hij bedoelt de zestien namen van de leerlingen in mijn mentorklas.
Niet de namen van de ongeveer honderd leerlingen die ik verder nog per week aan me voorbij zie paraderen.
De schat...
Er staat hem nog veel reden tot verontwaardiging te wachten.
Op de basisschool haspelde ik steevast tegen de herfstvakantie konstant dertig procent van de namen door elkaar.
Mijn bloedeigen tweeling krijgt soms gedachteloos de naam van de huishond toegevoegd.
Partner H. noemde ik ooit per abuis Jan.
Maar dat was tegelijk het hoogtepunt van mijn afwezigheid.
Om een goede indruk te maken heb ik mezelf huiswerk gegeven.
Koortsachtig bestudeer ik minutenlang schimmige vellen vol vale zwaar verouderde pasfoto's.
Op de fiets prevel ik de reeksen namen: Cassandra, Danny, Joerie, Sylvia en Edje.
Ondertussen projecteren mijn hersenen een bijpassende dia op de langsrazende roze tegels der hoofdstedelijke fietspaden.
Het is een wonder dat ik de oprijklep van het pontje totnogtoe feilloos gevonden heb.
Geestelijk op de tast.

Hond

Toen haar hond drie was, deed haar vader hem weg. Naar vreemde mensen. Terwijl het nog wel de liefste hond van de hele wereld was. Het kon niet anders, dat begreep ze wel, haar ouders gingen destijds uit elkaar. Ze konden niet goed genoeg meer voor het beest zorgen. Beest ja, het was een hele grote hond. Maar lief... Als zij nog elke nacht aan hem dacht, zou dat dan betekenen dat hij in zijn mand ook nog steeds aan haar dacht?
Hij had haar altijd als enige verdedigd, dus het zou kunnen?
Ze wist niet of ze het moest hopen of juist niet.

Puberneusjes

Vrijdagmiddag hebben de leerlingen een B.B.Q.georganiseerd. Om de opening van het schooljaar feestelijk in te luiden.
Als groentje krijg ik een overzichtelijke taak: uitscheppen van zalmsalade. Minutenlang zie ik slechts omgekrulde puberneusjes aan me voorbij trekken. Haastig op weg naar de hamburgers en de kipsaté. De Supersize-Me bekers Cola gaan te grif van de hand.
Mijn marktkooplui-genen kunnen dit niet op zich laten zitten.
'Verse zalmsalade', begin ik te gillen. 'Bijzonder smakelijk. Je moet het geproefd hebben.' Ik mime er zelfs bij.
Als een van de leerlingen , waarschijnlijk om mij een plezier te doen een klein likje wil proberen, heb ik meteen drie volgende klantjes.
Zo gaat het steeds, als één kind een klein schepje uit mijn bak blieft, willen de omstanders ook.
Zullen mijn lessen ook zo gaan?

Ongevraagd advies

Ze blijft in het lokaal hangen aan het eind van de les. Begint een moederlijk gesprekje.
'Een van die vorige juffen kon het echt niet. Die is nou weg.'
Ik: 'Vertel, wat kon ze niet? Misschien kan ik er wat van leren.'
'Ze raakte hysterisch om elk grapje, die bleef nou nooit eens rustig.'
Ik: 'Geef eens een voorbeeld! Wat bedoel je met een grapje?'
'Nou, we hadden de deur van de klas op slot gedaan terwijl zij er in haar eentje nog in zat. En voor extra hadden we de bezem schuin tegen de deur geklemd. Plus wat lijm op haar stoel. Toen ging ze als een halve gek op de deur staan bonken. Schreeuwend en gillend.'
Ze kijkt nog steeds verbaasd als ze het vertelt.
Ik besluit ter plekke mijn mobieltje hele werkdagen met me mee te zullen gaan sjouwen. Voor het geval dat.
Wat heeft een mens op crisismomenten tenslotte aan een dure telefoon die voor dood in een onbereikbaar lockertje ligt?
'Hallo, hier juf Aukje. Even geen details vragen graag. Ik zit met twee componentenlijm vastgekleefd aan een tafeltje.
Kom onmiddellijk noodrantsoen brengen. Bij voorkeur gevulde koek.'

Toeval?

Vandaag was mijn eerste 'echte' dag op de nieuwe school. Een pittig dagje, laten we het daar maar op houden. Thuisgekomen bleek ik mail te hebben van een oud-leerling die destijds mijn gedachten nogal druk bezet hield... Post die maanden geleden door hem geschreven was en die ik, via zijn vader, nu pas ontving. Een citaat uit de brief:

Ik heb de kleinste kamer,
Maar ik heb wel de meeste ramen van de kamers.
Want ik heb zeven ramen en en de anderen één.

Het kind heeft natuurlijk gelijk. Het is altijd maar net hoe je tegen iets aankijkt. Hoezo pittig? Leerzaam, enerverend, boeiend en interessant, dat was mijn eerste schooldag.

Want een man mag niet huilen...

Juf  keek er van op toen ze vandaag een cavia in een kooitje op het bureau van een manager aantrof.

Mag het honderdmaal een groenschool zijn.

Op haar vraag of het beestje misschien verdwaald was, kreeg zij te horen dat het hier een  Jehova-getuige in een bontjasje betrof. Het diertje had met zijn voorpoot ergens tussen beklemd gezeten. Misschien een voordeur, maar meer waarschijnlijk de kaken van een moordlustige mede-cavia. Nu hielden de mannen al rooster-makend een oogje in het zeil. Niet dat ze verder waren aangedaan.

Nieuw gevaar

Op deze school slepen niet de juffen of ouders met het meubilair. Ik hoef niet bang te zijn om door mijn rug te gaan. Het zware werk wordt verricht door het Onderwijs Ondersteunend Personeel.

Een beetje juf zoekt echter subiet nieuw gevaar.

Dit seizoen heb ik dus hijgend overjarige stickers losgeweekt met oplosmiddel voor viltstiftvlekken. Niet inademen, kan longschade veroorzaken waarschuwde de fabrikant paniekerig op het etiket. Hoe kan een mens stoppen met ademen als zij hijgt? Om de kwalijke dampen te verdunnen de ramen flink opengezet.

Broek en paard

Toen ik zijn straat inreed omdat ik mijn spullen kwam verhuizen, kwam ik de oud-leerling van inmiddels acht jaar oud tegen.
'Heb je het al gehoord?', brulde ik hem door het open raampje van de Smartmobiel toe.
'Ik ga op een school werken waar ze een paard hebben. En ook slangen.'
Mijn enthousiasme werd enigszins misprijzend ontvangen.
Ja, knikte hij beleefd, hij was inmiddels op de hoogte.
Maar of ik niet liever zijn billen even wilde zien?
Dan kon ik zelf waarnemen hoe de zon had huisgehouden op het vel van zijn rug.
Vrijwel onmiddellijk liet hij zijn broek zakken.
Gelukkig stond zijn moeder erbij.

Een nieuw schooljaar en een nieuw begin

Tijdens de vakantie in Griekenland schoot het af en toe ineens door haar hoofd. Zo komt het dat zij met de mondhoeken druipend van de fetakaas trillend schwere Wörter heeft zitten reciteren.
De kogel is door de kerk: vanaf nu is juf; juf Nederlands en Duits. En leerlingenbegeleider. Op een VMBO-groenschool.
Een groenschool, een school waar ruimte is ingeruimd voor een inwonend paard. Waar ratten, slangen, vissen, pompoenen en kroppen sla gedijen. Waar een kruidentuin ruist en geurt als rondom een Middeleeuws nonnenklooster.
Daar juf ruim na de oorlog in het verzet gegaan is, heeft zij zich nooit overmatig aangetrokken gevoeld tot de Duitse taal. Voorlopig lijkt het verstandig als zij zich zet op een dieet van louter Duitse literatuur.
Eerst Berlin Alexanderplatz maar eens ontspannen opnieuw bekijken.

Gedicht door meisje B.

de hemel is mooi
de hemel is lelijk
als je ruzie hebt gehad
en dat is vervelend

Bende

Mijn hoofd loopt om. Links en rechts laat ik kasten leeg trekken en lades soppen. Dit wordt anders waargenomen.
'U bent gewoon gemeen bezig', snikt een van mijn favorita's. 'Eerst zegt u: ga maar lekker tekenen en nou moet ik ineens toch rekenen.'
'Dat kan ik niet gezegd hebben', snib ik defensief terug. 'Dit is een school, hier wordt helemaal nooit lekker getekend. Alles moet hier leerzaam zijn.'
Ik zet mijn visvrouwenarmen nog net niet in mijn zij.
Zij komt ook lekker op stoom. 'Dan loog u dat van dat lekker tekenen. U zegt gewoon maar wat!'
Daar heeft ze een punt.
'Voor deze ene keer', capituleer ik om erger te voorkomen. 'Ga dan in vredesnaam maar tekenen.'
En met geheven hoofd stap ik bovenop mijn dure doos Rembrandtkrijtjes.

Reclamebrokjes

Over de post ontving de juf een zak hondenbrokken.
Afzender: het Legermuseum.
Binnenkort gaat de gezellige Nederlandse familiefilm 'Snuf de hond in oorlogstijd' in première.
De trouwe herdershond beschikt over een geweldige neus waarmee hij menige vredesmissie tot een goed einde snuift.
De betreffende brokken zou hij kunnen lokaliseren in nog volledig gesloten fabrieksverpakking.
Wist de schooljeugd trouwens dat de handige dolfijn inzetbaar is bij het opsporen van menige mijn?
En wat verwachten de knapen en meiden van Nederland: kunnen vier leerlingen net zoveel trekken als een strijdkameel?
Neem contact op met het bureau reserveringen van het Legermuseum en boek een leerzaam bezoekje.
De legerbrokken gaan vanavond nog naar de luisterhond. Van dat bezoekje zal het wel niet komen.

C

'Ja, maar c + c, dat kan ook best 6 zijn', zegt hij.
Hij zal bedoelen dat hij zelf pas zes is.
Een zesjarige, die zijn juf voor volgend schooljaar aan het uittesten is.
Net iets te gretig antwoord ik: 'bedoel je soms de c die 3 is?'
Hij knikt minzaam.
Ik kan maar beter zorgen dat ik hem het komende jaar een paar bladzijden voorblijf.

Veel

Ze komt vlak naast me lopen.
'Juf', zegt ze.
'Weet jij of er meer zandkorrels of meer mensen op de wereld zijn? En dingen, hoe zit het met de dingen? Hoeveel dingen zijn er precies op de wereld?'
Even later, als we bij de zandbak zijn, wil ze weten hoeveel fossiele resten van zeeëgeltjes hier ongeveer zullen liggen. Ze is bang dat we er teveel vinden en dat ze op zullen raken.
'Elke duizend jaar worden er weer nieuwe gemaakt en die kunnen we wel weer vinden, bemoedigt ze me.'
Ik word duizelig. We wankelen terug naar school.

Hert

Tenminste dit plastic hert rust nu dan toch in grazige mosterdweiden.
Alle kinderen hebben hun deksels en bakjes dit weekend mee naar huis.
Tegen twee dagen school zonder schoolkinderen is geen plant bestand.
Hopelijk kunnen er morgen al meer dieren in een dekseltje springen.

Karretje

Juf zat ooit te bulderen van het lachen bij het zien van een aflevering van Dertig Minuten (A.Ederveen)
Een sullig hondje werd door handenwringende mensenouders rondgereden in een electrisch invalidenkarretje.
'Je gaat met je spot naar bed', waarschuwde mijn oma al. Daarmee wilde ze zoveel zeggen als: blaas maar niet zo hoog van de toren, je weet nooit hoe het loopt.
De boemerang des levens raakt nu zelfs de luisterhond.
Daar kan partner H. mooi over schrijven.
Klik dus op deze link en u bent weer zo'n beetje op de hoogte.

Hotdog

Volgende week komen de kinderen die het volgend schooljaar in mijn groep zullen zitten, officieel kennis maken.
Sommigen besluiten dat het beter is dat moment niet af te wachten. De aanval is nog altijd de beste verdediging. De eerste klap een daalder waard.
'Een hotdog, dat is gewoon een broodje paardenlul!' Het wordt me in het passeren door een zevenjarige toegebeten. Dat ik maar weet dat hij zich geen knollen voor citroenen zal laten verkopen.
Waarvan acte.

Koeksoorten

Om mij de koekjes van het lijf te houden, deel ik traktaties van jarigen uit. Vandaag aan Roeland.
'Roeland, jongen, wil je liever een chocolade sprits of een puur scholiertje?'
Paniek. 'Ik weet niet wat je bedoelt juf!'
'Of je die grote koek met die golven wilt, of die kleine met dat glimmende chocolaatje erbovenop geplakt.'
'Doe maar die met die golven.'

Duvel

Vlak voor het moment dat de diagnose: onomkeerbare uitval in de achterpoten wordt gesteld.
Juf Aukje heeft het in haar hoofd gehaald haar dier een feestelijke strijdkar te laten trekken.
Weliswaar is het kind dat zo dadelijk in de kar plaats zal nemen beslist licht te noemen.
Weliswaar trekt een kittige jonge tekkelachtige aanstonds mee.
Weliswaar bestaat de beloning (nu nog buiten beeld) uit magere HEMA-worst.
Maar toch. Soms weet je ineens weer waar de uitdrukking; alsof de duvel ermee speelt vandaan komt.

Schoolreisje

Na het dagje Dolfinarium, weer met alle kinderen in de bus, maakte zich een ontspannen prinses-Irene-stemming van de juf meester.
Een vader van een kind begon de chauffeur aanwijzingen te geven over de te volgen route. Juf ging er van ganser harte in mee.
'Natuurlijk, links voorsorteren!', riep ze. 'Meneer hier weet waar hij over praat, hij is in deze polder geboren.'
'Op jullie verantwoording', riep de bestuurder en gooide het stuur om.
Even later betwijfelde de goede man vals monkelend de juistheid van deze beslissing.
Hij wilde maar één ding: keren.
Het moment voor vijf jongens en een meisje om aan te kondigen te willen plassen. Meteen graag, want ze hielden het echt niet.
Binnen de minuut stonden de schapen wild te plassen in de berm.
Dat had de Ouderraad nog een lieve duit kunnen kosten.
De tijd drong, wij keerden veel later dan de chauffeur wilde. Waarna de TomTom meteen dwingend maande tot opnieuw keren.
Kregen we alsnog gelijk. Terwijl de prikklok van zijn baas bijna hoorbaar tikte, onderging hij het stoïcijns.
Een man met engelengeduld.
Als hij een boordtoilet koopt en belooft zijn GPS meteen aan te zetten, wil juf hem volgend jaar weer op de bus.

Lenteschoonmaak

"Wat heb je gedaan met de troep die uit je laatje puilde? Heb je dat nou een beetje netjes weggewerkt?'
'Eigenlijk een beetje wel ja...'
'Netjes, het moet wel netjes! Je moet de helft minstens weggooien.'
'Ok, dan stop ik het in een grote zak en dan neem ik het mee naar huis.'
'Ik wil niet dat je vader en moeder merken wat een bende het hier is.'
'Ik leg die zak wel onder mijn bed.'
'Daar vinden ze hem.'
'Nee, die vorige heeft ze ook niet gevonden.'
'Ik wil hem niet onder je bed.'
'Bovenop de kast dan, daar kijkt ze nooit.'
'Breng hem snel naar de gang, voor ik spijt krijg.'
'Ja juf.'

Transactie

De school organiseert een rommelmarkt voor 'het goede doel'.
Loffelijk initiatief. In het onder de leerkrachten verspreide reglement staat echter dat kinderen niet zelf voor geld iets mogen kopen. Ouders dan wel verzorgers zijn de enigen die de portemonnee mogen trekken.
Daar veel ouders werken is dit een regelrecht rampenscenario.
'Juf!', komt D. op me afgestormd. 'Ik bedoel : Aukje!'
Een vergissing in aanspreektitel die zijn verwarring treffend uitdrukt.
'Ik heb een knuffel gezien, een leuke, maar ik heb geen geld...'.
'Waar is dat ding', zeg ik zo onaangedaan mogelijk. "Ik koop hem voor je, maar het geld wil ik terug. En als je niet betaalt, moet je de vloer van de klas dweilen. Twee maal.'
Hij vindt het best.
Vijf minuten later staat hij hijgend en verwilderd opnieuw voor mijn neus.
'Wat zei je nou?Krijg je €75,00 of €0,75 van me?'
De schooljuffrouw in mij wil op dat moment maar twee dingen: een schoolbord en een krijtje.
Ik krijg bijna mijn zin.
Hij vraagt of ik het even op zijn hand wil schrijven. Dan kan hij het niet opnieuw vergeten.

in de war en paniek

Wel even groter klikken

Ik ben door de war juf, schrijft de een.

Ik raakte in paniek, de ander.

Eerst boven de opgave. Bij nader inzien verkiest ze schriftelijke communicatie vanuit de hokjes van de tabel.

Omdat ze zeker weet dat een echte juf daar  op zoek zal gaan naar antwoorden.

Doosje

'Waarom staat die broodtrommel op je tafel jongen? We zijn aan het rekenen.'
'Dat is mijn brood niet juf, dat zijn mijn rupsen.'
'Rupsen stikken in dichte trommels. Je moet een gaatje open laten.'
'Ik wil niet dat ze ervandoor gaan!'
'Zet die doos op een kier, of breng ze naar buiten! Nu!'
'Nou heb ik ze nog laten vallen ook...'
Voor ze allemaal gevangen en buiten op een struik geplaatst zijn, is de les voorbij.
Op naar het volgende intermezzo.

Goede doelen

'Ik ben nog wel een kind met een platte tv', zegt ze.
'Ik heb heus wel wat rommeltjes liggen voor arme kinderen.'
Ze snuift en gaat achterstevoren op haar stoeltje zitten.

Boos

Wat hebben de kinderen in groep vier geleerd? Ik ben er benieuwd naar. Vandaar dat ik de opdracht geef een kort opstel over dit onderwerp te schrijven. Gecorrigeerd en keurig getyped zal het aan het rapport dat naar de ouders gaat worden toegevoegd.
Zoekt men de waarheid dan moet men soms even slikken.
Ik heb de tafels van vermenigvuldiging geleerd, schrijft menigeen braaf.
Taal op Maat vond ik stom, schrijft een enkele durfal.
Plotseling een dreun voor mijn hoofd.
Ik heb geleerd dat ik voor boze juffen niet bang hoef te zijn, schrijft L.
Staat hier: veel geschreeuw en weinig wol of: ze valt uiteindelijk toch wel mee.
Aangeslagen probeer ik haar in een voor mij zo gunstig mogelijke richting te sturen.
Dat vindt ze totaal onnodig, ze laat het zo.
Er staat wat er staat en daar moet de juf het maar mee doen.

Verpletterende Boete

Als het het telefoonboek van New York geweest was, was het me ook gelukt. In één soepele beweging scheurde ik de Donald Duck, jaargang 2004, nummer 21, doormidden.
Hiermee het slechte voorbeeld gevend op minstens de volgende gebieden.
Ten eerste: vernieling van andermans eigendom.
Ten tweede: ongegeneerd ten toon spreiden van drift.
De eigenaar van het tijdschriftje kwam binnen de kortste keren verhaal halen.
Wist juf wel dat de DD die ik van zijn vriend had afgepakt eigenlijk van hem was?
En wat of ik eraan dacht te doen? Op welke termijn?
Heeft er nog iemand het onderhavige nummertje in bezit?
Oh, die kinderen te zullen kunnen verpletteren met mijn vindingrijke en elegante genoegdoening!

Ondervraging

Pal voor mijn woning rollen groepjes pubers uit een touringcar.
Ik registreer het uit mijn ooghoeken als ik na een ochtendje werken naar binnen wankel.
Wat komen ze doen? Bestuderen wat er van plan Zuid geworden is? Of komen ze voor de coffeshop twee straten verder?
Er wordt aangebeld. Tegenover me staan vijf jongeren, bloknootjes in de aanslag.
'Mogen wij u iets vragen mevrouw?'
'Natuurlijk jongens, vraag maar', zet ik me schrap.
'Zou u dit een voortuin willen noemen?'
Ze wijzen een beetje misprijzend op mijn geveltuintje. Mijn met duizendschoon, goudsbloemen, rozen en lavendel gevulde trots.
'Natuurlijk', bits ik, 'hoe zou je het anders willen noemen?'
Ze maken allemaal een aantekening: Voortuin: aanwezig.
'En dan nog een vraagje: beschikt u over een achtertuin?'
'Ja', hou ik het kort.
'Dan de laatste vraag, die is een beetje persoonlijk. Verkeert deze achtertuin in: slechte, gemiddelde, of goede staat van onderhoud?'
Ik aarzel.
'Geeft u gerust uw eigen mening', animeren ze.
'Goed', zeg ik, 'zeer goed.'
Ik sluit de voordeur.

Tenue

Onze gymjuf is de zachtaardigheid zelf. Dit wil niet zeggen dat ze geen duidelijke regels stelt.
En handhaaft.
Correcte gymkleding, ze staat erop.
Twee jongens komen al in de kleedkamer met me overleggen.
'Juf, ik ben mijn spullen vergeten, zegt de een. Denk je dat ik mijn korte broek en mijn shirt aan kan houden?'
En benauwd:' Zie ik er wel uit als een gewone jongen die naar gym gaat?'
De ander vergeet om de haverklap zijn schoenen. Omdat hij last van voetwratjes heeft, is dat een echt probleem. Hij mag niet meedoen zonder gympen.
Ik denk de zaak met de vader voor eens en altijd geregeld te hebben. We hebben het zelfstandig maken van zoonlief op dit punt gewoon opgegeven. De tas zal mij telkenmale door een volwassene persoonlijk overhandigd worden.
Zo ook vandaag.
Alleen jammer dat de appel niet ver van de boom blijkt te vallen.
Uit de tas rollen twee hagelwitte rechterschoenen maat 34.
Een tennis- en een sportexemplaar.
Hij is nog lang bezig met zijn pogingen zijn linkervoet in een van de schoenen te wurmen.

Lente 3

Klik voor heel erg veel groter...

Lente 2

Lente 1

Scherp

Door twee weken meivakantie vergat de juf glorieus dat ze in het onderwijs zat.
Vanaf vandaag geen twijfel meer: ze staat op scherp.
Deze laatste periode voor de grote vakantie zullen er voornamelijk indrukwekkende punten op de I gezet worden.
Om erin te komen, hierboven wat voorbeelden van kinderwerk.
Vers van de lentepers.

Generale repetitie

We gingen proefracen met de zeepkar. Meteen rolde er majesteitelijk een achterwiel van de wagen.
Aan het in haar nieuw aangeschafte tuigje hijsen van de luisterhond waren we trouwens al bij voorbaat niet begonnen.
Juist nu sleepte ons trekdier met haar achterpoot.
Als het hondenpootje een mensenvoetje was geweest, zou ze op de rug ervan rondgehinkt hebben.
Baas en hond, ze gingen steeds meer op elkaar lijken.
Onaangeroerd, in stil verwijt, bleef de magere lokrookworst op de tafel van de juf liggen.

Puntje

Het hele jaar al, denk ik dat ze niet zo best in rekenen is.
Nu schiet haar vinger de lucht in, zodra ik klassikaal een som opgeef.
'Het dubbele van 44? 88 juf!'
Ze knalt het eruit, ze kan eigenlijk niet op haar beurt wachten.
Dit kan niet waar zijn.
Check en dubbel-check.
'Het dubbele van ....... = 26' , verzwaar ik de opdracht.
Mijn dreigend uitgesproken: 'puntje, puntje, puntje', heeft al menig kind van de wijs gebracht.
Haar niet.
'13', zegt ze stralend.
Dat ik nog minstens zeven werkweken van dit wonder mag genieten.
Het is bijna teveel.

Stiefbeen

Vrijdag aanstaande gaan we een hut bouwen in het plantsoen.
Het zal onze bijdrage worden aan de 'Technoparade', waaraan alle groepen van de school meedoen.
Vandaag was het grofvuildag.
Mijn klaslokaal lijkt inmiddels sterk op de opslagruimte van Stiefbeen en Zoon.
Hierin nu, heb ik nog meer plezier dan in de mij beloofde loonsverhoging.
Dat hij netto maar ruim moge uitvallen....

Luister Trekhond!

Komende vrijdag staat er een zeepkistenrace op het programma.
Zowat alle groepen zijn druk aan het timmeren en verven en zagen.
Twee van onze meest technische vaders combineerden een halve autoped, twee kinderwagenwielen en wat metalen buizen. Het is een soepel sturend gevaarte geworden, dat alleen nog maar een beetje opgepimpt hoeft te worden.
Het is ons voornemen twee trekhonden voor de kar te spannen.
Vandaag draaiden we proef met onze eigen luisterhond.
Een stok met daaraan een boterham van Hartog (de beste bakker van Amsterdam) geprikt, hielden we vlak voor haar zwarte dropneus.
Zoals verwacht, zette ze zich schielijk in beweging.
Jammer genoeg feilloos richting superboterham.
Enigszins de lucht in.
Dit kwam de snelheid waarmee we ons over de stoep voortbewogen niet ten goede.
Moeten we nog even iets op verzinnen.

Stof

"Niemand verlaat dit pand, voordat de vloer volkomen leeg is'.
Walging voorwendend wees de juf op twee (2) per ongeluk op de grond achtergebleven stompjes afgekloven schoolpotlood.
Een kind opende met feilloze precisie de tegenaanval.
Kwam zogenaamd gehoorzaam aansjouwen met een paar stoffige Birkenstocks van vorig jaar zomer.
Maatje juf.
Als ze Engels gesproken had zou ze gezegd hebben: 'I rest my case.'

Duh.......

Ik moest een half uurtje lestijd vullen.
Het leek me nuttig zelfstandig naamwoorden eindigend op d, en zelfstandig naamwoorden op t te laten bedenken en opschrijven.
Omdat in de door ons gebruikte methode de begrippen lidwoord en zelfstandig naamwoord verre toekomstmuziek zijn, zocht ik naar een duidelijke omschrijving.
'Er staat altijd de of het voor die woorden', zei ik. 'In gedachten kun je de dingen waar die woorden over gaan optillen. Hoewel dat bij bv. de wereld of een bacterie tamelijk moeilijk zal gaan.'
Altijd weer die nuance, ik word vaak ziek van mezelf.
De kinderen echter knikten vol vertrouwen, ze hadden de opdracht begrepen.
Tot ik erachter kwam dat een enkeling de zelfstandig naamwoorden waar het lidwoord de bij hoorde, oversloeg. Omdat de 'd' aan het eind van het woord moest staan. En niet ervoor.
'Dat had juf toch zelf net gezegd?'
Wat min of meer waar was.

Actor's studio

We zitten neus aan neus.
Als we elanden waren zouden onze geweien zich verstrengelen.
Ik eis van haar dat ze een regeltje schoon-schrijft.
Een opdracht, maar daar houdt ze helemaal niet van!
Tranen als karbonkels beginnen via haar wangen in haar schoot te denderen.
Hoe verricht dit kind, keer op keer, moeiteloos dit mirakel?
'Stel je niet zo aan', zeg ik om in een sfeer van samenwerking te geraken.
'Dat zijn namaak tranen, kan ik ook. Makkie.'
Ze gaat er eens goed voor zitten.
Ik zoom in op mijn overleden familieleden.
Presto!
Niet zo groot als die van haar, maar respectabel.
Ze schiet in de lach. Wij ontwarren onze geweien.
Ze slijpt een puntje aan haar potlood.

Kapitein Haak

Klik om te vergroten

We hebben schier eindeloos geoefend.
Klinkt een klank lang, maar staat hij aan het eind van een lettergreep, dan heb je aan één klinker genoeg.
De ontzettend foute daame, die naast de al te saaie zinnen staat, blijft, pijnlijk keurig gespeld, op hoge haken rondtrippelen.
Tenslotte kan er van een verveelde achtjarige niet verwacht worden, dat hij twee fouten uit één oninvoelbare zin zeeft.
Zeker niet als hij net een toneelstuk over Kapitein Haak gezien heeft.

Kabouter helpen

Vandaag gaf ik een les stenen huizen metselen. Om de kinderen een beetje te interesseren voor de opdracht liet ik ze een 'kabouterhuis' bedenken.
De aandacht van de groep werd gevangen door het langdurig nadenken over de gemiddelde lengte van de Amsterdamse kabouter.
Metselspecie mengen, erg interessant, maar hoe hoog moesten die deurtjes worden?
Dat die kabouters wel vannacht naar binnen zouden kunnen en niet doelloos door de school zouden hoeven dwalen.
Dat ze zouden denken: wat een mooie bungalow en dat ze er dan alsnog niet in zouden kunnen.
Dat was pesten!

Streng

'En denk erom: ik ben streng maar rechtvaardig', zegt de op een stoel staande mevrouw van jeugdtheater de Krakeling ferm tegen de honderd-zesentachtig leerlingen die verwachtingsvol naar haar opblikken.
'Hoor nou juffrouw! Net als u!', kraait de vaak gecorrigeerde leerlinge luidkeels door de foyer.
Amen.

Geluk

'Scherven brengen geluk' , zei ik toen ze mijn mooiste koffiekopje per abuis van tafel maaide.
'Die broek is ook veel te lang en te wijd', toen ze op mijn zoom stapte en zich tot aan haar navel in mijn broekspijp wikkelde. Bijna maakte ik de doodsmak.
Drie maal is scheepsrecht, een beetje bezorgd over wat er morgen kan gebeuren ben ik wel.

BBBBBBBBB

Sinds een paar dagen heb ik de schuurpapieren letters van Maria Montessori in de klas.
Ik ben ooit geëxcommuniceerd als lid van de beweging, maar Maria kan bij mij blijvend een potje breken.
Meteen toen de plankjes er waren, begon ik -met twee vingers tegelijk en met mijn ogen dicht-, letters te voelen en woorden te prevelen.
BBBBBBeer, hoorde ik mezelf al tastend brommen. BBBBBBal. BBBBBBezemsteel.
Het materiaal haalde de rituelen meteen weer in mij naar boven.

Suggestie

'Als je op zaterdag terugkomt, kun je je kast eens goed opruimen', zei een van de meisjes.
Goed gezien. Logisch geredeneerd. Waarvoor hulde!
Maar ik wou toch maar niet op de suggestie ingaan.

Brommen?

Privilege: de enige van de hele school met een eigen parkeervergunning, dat ben ik!
Maar helaas, er waart een parkeerwacht rond die loert op zwarte Juffensmartjes
Tot voor kort werden mijn boetes steeds alsnog geseponeerd. Nu vindt het stadsdeel Zeeburg het blijkbaar welletjes. Doodleuk blijft men beweren dat er 'geen parkeerbewijs werd aangetroffen'.
Maar mevrouw mag in beroep gaan hoor....
Er wordt alvast gewaarschuwd dat een dergelijke zaak ooit reeds tot voor de Hoge Raad werd uitgevochten en verloren. Het woord van een ambtenaar in functie gaat namelijk altijd boven dat van een burger.
Een juf een juf, een woord een woord.
Straks ziet deze juf zich eventueel genoodzaakt voor de afwisseling een keertje uit principe te gaan brommen.
Ik beloof u een interessant bajeslesje voor uw kroost te zullen schrijven.

Hollandse zuilen

Omdat er een paar millimeter sneeuw lag, speelden we het eerste half uur buiten.
Het witte laagje smolt in razende vaart rondom ons weg.
Wij schraapten evengoed twee slappe sneeuw-pilaartjes bij elkaar.
Vervolgens plempten we ze naar behoren aan.
Soms met alleen onze blauwe blote handen.
De zuiltjes reikten tot de navel van ons kortste kind.
Toen was de sneeuw op.

Trainingsschema

'Ik ben aan het trainen om sterk te worden', zegt ze.
'Onmiddellijk vertellen', probeer ik haar te animeren.
'Hoeft niet', zegt ze, nog vermoeid van alle inspanning.
'Ik heb het opgeschreven'.
Voor de zekerheid hier de lijst zoals ik hem lees:

*bak gewicht getild
*gewicht getild met twee handen
*uitrekken en rekken oefenen
*klimmen
*gevaarlijk doen
*schaatsen
*hardlopen
*springen
*tafel-optillen
*mooi-springen
*luik-schuiven
*trampoline
*hol maken van bed-deken
*20 keer trap beklimmen

En: niet op het plaatje:
*de grote trap tien keer op en af
*verspringen
*aan de trap hangen
*trucjes
*lezen
*fluit spelen
*plantenbakken maken

Zintuigen

De kinderen krijgen de opdracht een paar regels over de lente te schrijven.
Ze mogen eerst met een ander kind praten om wat ideeën omhoog te laten borrelen.
Een van de meisjes blijft boven een leeg vel papier voor zich uit staren.
Ik kan het niet uitstaan en begin vragen op haar af te vuren.
'Trek jij iets anders aan in de lente?', vraag ik.
'Nee, waarom? 'Gewoon; mijn jurk, mijn maillot en dit vest', mompelt ze.
'En buiten?', dring ik aan. 'Verandert daar iets? Wat groeit er in het gras, wat komt er aan de bomen?'
Met moeite laat ik haar bekennen dat ze wel eens een madeliefje ziet.
We komen niet verder.
Als ik haar in de pauze tegenkom, bespeur ik een nieuwe kans.
'Doe je ogen dicht en ruik!', beveel ik.
Mijn eigen neus zit vol met een penetrante mestlucht die me in een oogwenk verplaatst naar eindeloze graslanden.
Kuddes dartele, mollige, net uit hun winterstalling bevrijde koeien, huppelen door mijn hoofd.
Braaf begint ook zij met stijfdichte ogen en haar neus parmantig in de lucht te snuiven.
'Laat nou maar', zegt ze dan kalmerend.
'Ik merk echt niets van deze lente, ik ben te verkouden.'

Gevonden bon

Bekeuringen worden vaak onterecht uitgeschreven.
Maar deze spant de kroon.
Waarom staat er op het niet hebben van een auto 50 euro?
Niet spelen is blijkbaar zo alledaags dat het je maar 50 cent kost.
Wel goed opgeteld.

Nuchtere maag

Ik feliciteer mijzelf met mijn vermogen me bewonderend uit te laten over kindertrofeeën.
Zwemdiploma's zijn makkelijk: die hang ik onmiddellijk te pronk op het bord.
Zielige knuffels die nog maar in het bezit zijn van één oog, neem ik minzaam in ontvangst. Als ik een goede bui heb, beloof ik zelfs op zoek te zullen gaan naar een vervangend oog.
Een braakbal van een uil? Hier ermee, ik maak binnen een dag een lesje!
Van de week moest ook ik mijn grenzen trekken. Bij een plastic zakje met inhoud.
'Ga weg met dat vieze ding! Snel, weg, ik word misselijk!', riep ik hysterisch.
Beteuterd blies de bezitster de aftocht met haar afgestorven teennagel.
In een fractie van een seconde had ik het ding herkend. Ik herinnerde me maar al te goed dat ze er ooit, tijdens de gymles, mee onder een bank terecht was gekomen.
Nu heb ik spijt. Misschien wil ze hem nog een keer meenemen, dan kan ik het goedmaken.
Na de lunch.

Takkentelevisie

De kinderen moesten vandaag bedenken wat ze zoal in elkaar zouden willen fabrieken als ze aanspoelden op een onbewoond eiland. Tot hun verrassing en geluk zouden ze wel een (onze, in de hoek van de klas) reeds lang verlaten boomhut op dat eiland aantreffen. Verder alleen puur natuur. Strand, palmbomen, zee rondom.
Bedenken waar je dan het eerst behoefte aan krijgt, kostte niet zoveel moeite.
Maar hoe fabrieken wij een televisie in elkaar?
Dat wordt nog een harde dobber.

Toeval

En het geschiedde dat men op straat een kastje vond. Het spiegelbeeld van het handige IKEA-kastje dat ik net voor goud geld had aangeschaft. Elk zinnig mens snapte dat dit een teken was.
Het toeval bood mij de gratis mogelijkheid meer structuur aan te brengen.
Eerst krijgen de rekengroepjes elk een laatje voor de schriften en zwerfkopieën.
Er moet daarna nog een hobbel genomen worden. Die groepjes moeten vliegensvlug en liefst stil kunnen wisselen van plek.
Zodat HET laatje triomfantelijk in hun midden kan worden gezet. En er niemand heen en weer hoeft te lopen.
Het handigst zou het zijn als ik twee tafelgroepen van negen en een van acht formeerde.
Maar wie moet er dan naast wie?
Zou het toeval misschien nogmaals een handje willen toesteken? Of anders tenminste de heilige inspiratie?

Onderwereld

Vandaag verplichtte ik de kinderen hun kwartiertje frisse lucht op een ander plein dan normaal op te snuiven. Dit vreemde gebied was nog amper in bezit genomen, of er scheurde een busje van het Nuon de stoep op. Mannen in blauwe overalls sprongen naar buiten en begonnen druk te doen. Kordaat riepen zij bevelen die bedoeld waren om de groep te verspreiden. Plotseling klapten ze een metalen deksel omhoog. Als wespen die een boterham met jam ruiken, hergroepeerden mijn scholieren zich rondom dit luik. Zij hadden zich namelijk altijd al afgevraagd waarom er in de stoep af en toe van die rare deksels ingebouwd werden. Allicht dat zij het nu te weten zouden komen...
De mannen ondertussen, begonnen mopperend op het onderwijzend personeel van tegenwoordig, langs metalen laddertjes af te dalen in een peilloze diepte.
Om te verdwijnen in een fel verlichte, betegelde, onduidelijke zwembadachtige ruimte.
En de juf? Die heeft hoogtevrees, dus die begon te krijsen dat iedereen bij dat enge gat weg moest. Nu!
Het gekke is, dat ze gehoorzaamd werd. Nu weet nog geen kind wat voor ruimte dat was, daar diep onder de straatstenen. Een gemiste kans. Maar: niemand te pletter gevallen en dat is ook wat waard.
Donderdag gaan we een briefje schrijven aan het Nuon. Krijgen we misschien alsnog een officiële rondleiding onder onze eigen straatstenen. We hebben wel gekkere dingen voor elkaar gekregen.

Voorjaarsweelde

Wat een weelde! De nieuwe lijmpotten zijn gearriveerd.
Voorlopig heb ik ze in rotten van vier in een plastic bakje opgesteld.
Bemoedigend knikken ze me toe vanaf de kast. 'Je kunt de boel best netjes ordenen juf, kijk maar hoe opgepoetst wij hier naar je staan te glimmen!'
Ik ga ze dus nog maar liever even niet vullen. Dan loop ik maar weer kans dat de lijm baldadig over de randen van de potjes naar beneden gutst. Gummi-korsten vormt.
Beter even wachten tot er een hulpvaardig iemand in de buurt is. Iemand die in het bezit is van een trechter.
Een timmermansoog en vaste handen.
Dit jaar geen nare harde juffenvlekken in mijn nieuwe voorjaarsbroek.

POP

Wees ik vandaag bij het uitgaan van de klas iemand behulpzaam een stapeltje rapporten aan. Toegegeven, met ietwat priemende vinger. Deinsde er een vader achteruit. 'Nee, niet weer een berisping!', riep hij verschrikt.
Zou het tijd worden voor een p.r.-training?
Kan ik eventueel nog net in mijn verplichte POP-plan proppen.

Tante Leen

Onderweg naar de gymzaal, maakt ze langs haar neus weg een opmerking. 'U bent toch al wat ouder juffrouw?' Ik beaam het gretig, tenslotte is alles betrekkelijk en tevens ijdelheid. Opgewekt vervolgt ze haar betoog.
Of ik dan misschien toevallig bekend ben met het fenomeen Tante Leen? Tenslotte was dat ook een al wat oudere vrouw. Ik begrijp wat er van mij verwacht wordt. Tweestemmig knallen we er een Oh Johnnie uit. Het schalt over de Eilanden.
Tevreden stel ik vast dat mijn Amsterdams nog beter is dan dat van haar.

Zelfinzicht

'Juf, wat betekent matig eigenlijk?', kwam een van de kinderen tamelijk verontrust aan me vragen. Ik veronderstelde dat dit een late vraag over het pas verschenen rapport was, tot ik dit briefje vond.
De schrijfster geeft zichzelf een dikke voldoende. Dat zal ze de komende tijd weten.

Billen

Ineens ontdekte ik een manier om kinderen te leren klokkijken. Het begon ermee dat ik een plek vrijhakte in de klas. In het midden ervan liet ik een grote cirkel om me heen tekenen, op de vloer, met krijt.
Toen bleek dat het (lampje!) niet uitmaakte waar de twaalf kwam. Maar als we eenmaal die twaalf hadden aangewezen, dan stond de plek van alle andere cijfers meteen ook muurvast. Als we tenminste wisten wat het begrip 'met de klok mee' inhield.
Hiertoe ging ik met mijn voeten op de rand van de cirkel staan terwijl ik mijn billen naar het centrum van de cirkel richtte. Nu hoefde ik alleen nog maar rechts af te slaan, dan liep ik altijd de goede kant op.
Probeer het eens. Het kan ook met een op een a-4tje getekende cirkel, waarop een poppenhuispoppetje rondloopt. Voor als u uw eigen billen liever buiten beschouwing laat.

Steen

Ze laat wel eens per ongeluk het een en ander vallen. Van de week kwam ze moedeloos aangesjokt met een gebroken fossiele haaientand. Mijn advies: 'laat hem door een groot mens lijmen met één-secondelijm' is haar goed bevallen. De tand is als nieuw.
Ik ben in haar aanzien gestegen.
Nu staat het weekend voor de deur en wil ze uitsluiten dat ze haar mooiste steen kapot smijt.
'Kun jij er misschien voor zorgen?', vraagt ze. Plechtig neem ik hem in ontvangst.
Inderdaad een fraai exemplaar.
Na schooltijd fantaseer ik onmiddellijk griezelscenario's met halfedelstenen en juffen in de hoofdrol. Voorzichtig zeul ik het ding mee naar huis. Het hengsel van mijn tas snijdt diep in mijn schouder.
Op de keukenweegschaal weegt het kreng op de kop af 526 gram.
Twee dagen helemaal niet aan gaan zitten friemelen en dan op dezelfde manier retour school.
Dan kan ons niets gebeuren.

Spiegelen

Rendement van mijn inspanningen krijg ik optimaal, als ik acht kinderen tegenover me laat zitten en de rest zelfstandig laat werken.
Het boek of het lesje houd ik goed zichtbaar rechtop voor de acht leergierige neuzen.
Dit dwingt mij tot boeiend op zijn kop voorlezen.
Soms hort en stok ik een beetje, maar dat vergeef ik mezelf.
Pak ik de lei en het krijtje erbij, voor extra uitleg, dan wordt het pas echt moeilijk.
Ik schrijf steevast de 3 binnenstebuiten en met de 5 en de 2 heb ik ook moeite op zijn kop.
Het is goed voor een juf om geregeld te voelen dat alleen dat wat je al kunt, makkelijk is om te doen.

Vrouw van elastiek

Sommige kinderen heb ik constant op de radar. Het is een tweede natuur geworden.
Een van de slachtoffers raakte hierover vandaag in extase.
'Kijk dan toch! Juf heeft uitschuifbare armen!', riep ze.
Inderdaad plukte ik haar even tevoren nonchalant uit de lucht.Terwijl ikzelf niet eens in de gaten had dat ik naar haar keek.
Nog een paar dagen en ik kan alsnog mee met het circus.

spam

Mooi plaatje, kan groter geklikt worden.

Als je vecht, eindig je in een ziekenhuisbed.
Doe je een beetje aardig, dan mag je misschien wel bij iemand thuis komen spelen.

Ook iets voor internet-pestkoppen.
Voor de verandering hand in hand op weg naar thee met een virtueel koekje...

Klotsen

'Ik heb samen met mijn moeder pizza gebakken', zegt ze. "Eerst duwden we het deeg plat tot zo'n soort rondje. Toen deden we er worst op en lekker veel tomatensaus.
Op Klokhuis bakken ze ook wel eens pizza' , associeert ze verder. 'Daar kijk ik maar liever niet naar. Dan krijg ik te veel trek. Dat heb ik ook zo erg bij golfjes.' Als ze mijn vragende blik ziet, zegt ze:' Je weet wel, die kleine golfjes op het water, die de hele tijd tegen elkaar aanklotsen.
Die geven mij honger.'
En dat terwijl ze in een van de waterrijkste buurten van Amsterdam woont.

Oponthoud

Ik vraag het jongetje dat neuriet en danst, zijn sommen op de gang te gaan maken. 'Neem maar een vriendje mee,' probeer ik de situatie een schijn van gezelligheid te verlenen.
Ook geef ik hem een stopwatch. Dan kan hij: 'kijken wie van de twee het allersnelst een som kan maken.'
Huilend komt hij even later de klas in. 'Kun je het niet bijhouden?', vraag ik verbaasd. 'Of vind je het zo erg om op de gang te werken?'
Nee, dat allemaal niet, maar dat zijn vulling leeg is en dat die zogenaamde vriend op de gang nou een valse voorsprong neemt!
Vulling gepakt en ingedraaid. Sommen ongeldig verklaard. Vrede getekend. Verder gerekend.
Zonder neuriën en dansen, maar met vertrouwd oponthoud.

Geef nooit op

We lazen een gedicht over een centaurus. Van voren mens, van achteren paard.
Het vers eindigde met de mededeling dat er nooit fossielen van dit wezen zijn gevonden.
Dit vond men typisch een conclusie voor verstarde volwassenen.
'Laten wij dan maar beginnen met graven', zei er een.
'Als we zijn skelet niet vinden, vinden we wel iets anders ouds', ging een ander daar op in.
Het zal toch niet juist deze groep kinderen zijn, die komende week per ongeluk op de gemummificeerde resten van een eenhoorn stuit?

Moe

'Waarom speel je niet mee? Is er iets?'
'Mijn zusje was gisteren jarig!'
'Was het geen leuk feest?'
'Jawel, maar ik ben moe, het was zo'n gedoe...'
'Hoe bedoel je?'
'Er zaten twee nijlpaarden in de poppenkast. Twee!
We moesten een race doen met een aardappel op een lepel.
En ook nog zaklopen.
Een jongen van negen deed zijn race tegen een meisje van vier. Dat is niet eerlijk toch, of wel soms?'
Ze kijkt er talentvol zorgelijk bij.

Het Peter Pan-complex

Gisterenavond zat ik in een zaal, die tot aan de nok gevuld was met hongerige onderwijzers. Het rook er doordringend naar rookworst, jus, gebakken uitjes en spek.
En naar leerkracht.
Het thema van het feestelijk samenzijn was: vind het kind in jezelf terug.
Duurt dit nog lang, dacht ik. Afgewisseld door: waar is het deurtje waardoor ik ongezien kan ontsnappen. Ik had geen zin in hongerig opzitten en pootjes geven aan mij opgedrongen juffen en meesters.
Mijn metamorfose van groot mens naar kind was begonnen.
Oerkrachten braken in mij los toen ik hoorde wat ik moest doen alvorens ik het recht verwierf toe te tasten.
Men droeg mij op te bouwen met mijn eten. Ik werd verplicht tot metselen met een berg andijviestamppot.
Augurken veranderden in geschut. Walnoten in patrijspoorten.
Een in mij opgestoken storm joeg kolkende jusgolven woest richting de rand van mijn wegwerpbordje.
Tegen de tijd dat we aan het toetje toekwamen, schepte ik met blote handen rode drilpudding tot smaakvolle rotspartijen.
Op de fiets terug naar huis heb ik gezongen.

Slagveld

Een van de kinderen heeft moeite met het uit elkaar houden van de m en de n.
We hebben een ezelsbruggetje bedacht, een filmpje dat ze in haar hoofd kan afspelen.
Een piepklein riddertje rijdt rondjes over de bladzijden van haar leesboek. Het zit niet te paard, maar te kever. Een tamelijk platte kever. Woest zwaait het in het rond met een zwaard, ter grootte van een speld. Die speld is overbodig, maar gezellig om te visualiseren.
Als we de kevermest bijna kunnen ruiken, laten we de ridder zijn trouwe beestje de sporen geven. Hij voert het gevankelijk door de poorten van de letters m dan wel n.
Bij de n, bromt hij chagrijnig: 'Hier valt ook niets te kiezen, nooit meer dan één poortje, meer niet, niks, nada.'
'Ha, de m', roept hij daarna verheugd. 'Mmmm, hier heb ik meer ruimte, mooi, makkelijk, ik kan kiezen welke poort ik neem.'
Mocht het iets opleveren, dan gaan we een film bedenken die de b, de d en eventueel de p temt.

Stof tot nadenken

Misschien komt ooit de dag waarop ik een doorgelopen vodje op mijn voordeur geprikt zal vinden. Opgepast, hier woont een lelijke heks. Ik zal het briefje zeker onder de punaise vandaan scheuren. Tegen het licht houden. Besnuffelen. De kleur van de vlekkerige inkt bestuderen.
Onder de grote lamp boven de eettafel zal ik het drogen en daarna zorgvuldig in een map stoppen.
Voor wanneer ik gepensioneerd ben. Dan pas zal ik in alle openheid aan het monsterproject Mijn Leven Als Schoolheks beginnen.
Hoe zit dat bij virtuele schimpscheuten? Moet ik nu andere beslissingen nemen? Wissen? Iedereen kan tenslotte, indien geïnteresseerd, alle briefjes in mijn reactiedingetje lezen. Wil ik dat? Waarom niet eigenlijk?
Kan ik ze misschien toch beter naar het nog aan te maken mapje Stof tot Nadenken slepen?
Ach juffrouw Aukje, alles waaraan men aandacht schenkt wordt groter. Ik had je wijzer gedacht.

Preek

Van kinderen kun je veel gedaan krijgen als je ze op een positieve manier benadert.
Dit verheven principe is vlak voor het tien-uurtje een beetje uit zicht geraakt.
Misschien omdat er net één propje teveel door de klas gekeild is.
Misschien omdat groepje 5 net te lang zit door te giechelen.
Er breekt iets in mij.
Hartstochtelijk begin ik te preken. Het lucht lekker op.
Net als ik alsnog medelijden met de groep krijg, bereikt mij de volgende vraag:
'Ga je nu dan wel voorlezen uit Meneer Vos?'
Vooruit!

Uitje

'In Parijs zijn we naar de klokkenluider van de Rotterdam geweest'.

Kulturen

Nog even over God. 

Eén van de meisjes vertelt gierend, waar volgens haar de regen vandaan komt. 'Dan zit God heel hard over de rand van een wolk te plassen.'

Een gelovig klasgenootje kan het bijna niet aanhoren. 

'Ze bedoelt het niet kwaad, hoor', zeg ik, als ik haar gekwetste blik zie.  Ik realiseer me even daarna, dat ik me bemoei met een probleem dat onmogelijk te sussen valt.

Zij blijkbaar ook. 'Ik wil wel een keer voor de klas komen uitleggen hoe het echt zit met God', stelt ze voor.

Ik ben benieuwd.

Krachttermen

Vlak voor het speelkwartier begint er een jongen benauwd te kijken.
'Ik wil drie dingen zeggen, maar ze mogen geen van allen', vertrouwt hij me toe.
'Ze moeten eruit, ik weet ook niet waarom!'
'Ik doe de deur wel even dicht, dan kan niemand anders het horen', zeg ik.
Dan barst hij los: 'God, Godallemachtig en Godsamme.'
Hij erkent de kracht van woorden.
Een potentieel lid van de Bond tegen het Vloeken.

Berg

'Misschien kun je je verjaardag beter niet morgen vieren', zei ik gisteren tegen een kind. 'Er heeft al iemand afgesproken voor vrijdag.'
Voortijdig feliciteerde ik mezelf vervolgens met het stroomlijnen van de verjaardagsagenda.
Blij werd er hedenmorgen achter elkaar een mandje, een dienblaadje en een kistje met snoep de klas binnen gezeuld. Drie stralende jarigen presenteerden zich tegelijkertijd aan mijn bureau.
'Zie dit als leuk', zei een moeder, die mijn verwarring opmerkte. ' Die kinderen krijgen een smak snoep ineens. Onvergetelijk voor ze.'
Het vreemde is dat het werkte. In tijden niet zo'n leuk klassenfeestje gevierd.

Kinderen

Dochter L. heeft zich er reeds lang bij neergelegd : als juf over haar kinderen spreekt bedoelt ze niet haar eigen kinderen.
'Hier, voor je kinderen', zei ze dan ook toen ze terugkwam uit de VS.
En wierp de Educational Cards door ene Carington Bowles zwierig in jufs schoot. Verdraaid goed alfabet, bedacht in 1782.
Het gymlesje werd: schrijf zoveel mogelijk woorden met je eigen lichaam.
Wat interessante observaties opleverde.
Niemand bleek te weten dat links vanuit jezelf gezien, door het publiek als rechts ervaren wordt.
Zo werd wij ijw en aap, paa.
Raar.

Taboe

Zoek de zonzij

Ze wil iets van me, mijn god, laat het snel voorbij zijn. Je hoorde het haar denken.
De opgave was zon, enkelvoud, correct gespeld in zonnen, meervoud over te zetten.
'Wat zegt ze nou? Nou wil ze weer dat we nog meer fouten maken', schamperde een linkmiechel door de klas.
Het beproefde kind voor het bord, besloot de tip serieus te nemen. Zonnnnnen, schreef ze in keurig blokschrift op het bord. Goed beschouwd stond er nu inderdaad meer fout dan juf ooit voor mogelijk had gehouden. Een bescheiden succesje.

Snowman

We kijken naar een kerst-DVD.
'Ik was de sneeuwman', zegt er een.
'Dat kan niet, dat was ik al', werpt een ander daar tegenin.
'Dan waren we hem samen', oppert de eerste weer voorzichtig.
'Kan niet.'
Beslist.
Ik was wel dat meisje', zegt een van de meiden als de commentaarstem haar bevalt.
'Dat is een vrouwenstem, geen meisjesstem', sombert een jongen. 'Dat kan niet.'
Het luistert nauw als je de rollen probeert te verdelen.

Verwijdering 'sterke' lijm

1- aceton
2- lijmoplosser, verkrijgbaar bij het Kruidvat
3- strijken met steeds nieuwe lagen wc-papier tussen vlek en bout (zie kaarsvlek)

Stuccen

Het meisje dat de Poolse arbeiders op haar dak heeft, vertelde vandaag iets opmerkelijks. Wanneer de mannen het plafond stuccen, binden ze stelten onder hun schoenen. Hoe het emmertje met cement binnen handbereik blijft? Waarschijnlijk vormt dit probleem voor een Pool een rap op te lossen peulenschilletje. Misschien iets met krukjes met uitklappootjes. Of er staan één of twee hulppolen doodstil met een volle emmer op hun hoofd te wachten op een voldoende strak plafonnetje. Terwijl men uit hun vaatje tapt.

Foutje

'Mag ik iets vragen?', begon de vader voor dag en dauw verstrooid aan een in principe strenge tirade. 'Waarom heb je mijn zoon met de sterke lijm laten werken? Er bestaan toch niet voor niets kindvriendelijke lijmsoorten. Het kind kleeft nog steeds, terwijl het alweer gisteren onder jouw supervisie heeft zitten knutselen.'
Ik stamelde verontschuldigingen. Tot me te binnen schoot dat ik dit jaar niet tweelingzoon, maar tweelingdochter in de klas heb.
'Mijn God, nu kom ik op het weblog', verzuchtte hij, nadat ik dit triomfantelijk meldde.
En inderdaad...

Spiegeleitje

'Bij ons op het dak zijn een paar mannen een extra huisje aan het bouwen', vertelde het zevendegroepertje. 'Aha, Poolse arbeiders', veronderstelde de juf. 'Dat weet ik niet, het zijn werkmannen en ze komen inderdaad uit Polen', antwoordde ze.
'Waar wonen die mannen?', vroeg ik. 'Dat weet ik ook al niet, maar ze hebben hun eigen wc en kantine op het dak', vertrouwde ze me toe.
'Af en toe roepen mijn ouders dan of ze nog soep willen, of een spiegeleitje.'
'Hoe spoelen ze die wc door?', probeerde ik te plagen. 'Lozen ze op jullie huis, of is hier sprake van een chemisch toilet?'
'Kan me niet schelen, als je het maar opschrijft, ik wil ook een keer op je weblog', zei ze. 'Ben je trouwens eindelijk eens beroemd? Heb je al een paar boeken geschreven?'
'Ik doe mijn uiterste best', antwoordde ik bedeesd naar waarheid.
'Goed, laat het tegen die tijd maar weten, dan kopen we een exemplaar', besloot ze.
Iets om me aan vast te houden.

Gevoelens

Het kerstdiner voor leerkrachten werd gehouden in het restaurant dat bij de sportschool hoort. Toen ik het reusachtige aquarium dat daar hangt stond te bewonderen, kwam de jongeman met de enorme spierballen vertrouwelijk naast me staan.
'Kijk , dat is Dinkey, dat is een dondersteen, die pest Mollie altijd. Zie je hoe die rakker in Mollie's staart hapt? De roodbuikjes zijn al onder zeil, die liggen vaak lekker plat te slapen in een hoekje van het schip.'. Ik keek nog eens goed en zag dat het gevaarte dat in een hoekje lag, inderdaad een eersteklas imitatie van een met mos en algen begroeid scheepswrak was.
Met een duizelingwekkende snelheid bleef hij namen noemen en individuele eigenaardigheden van vissen opsommen.
'Ik maak me de laatste tijd zorgen om die hele grote daar, Dagobert', ging de man met de ijzeren greep door. 'Het lijkt wel of hij witte stip heeft. Ik denk dat ik hem binnenkort zal moeten isoleren. Het is een verschrikking voor de andere vissen als ik dat door mijn hele bak krijg.' Hij keek erbij alsof zijn oude oma met de kerstdagen met open TBC in de conversatiezaal van het bejaardentehuis zat te hoesten.
Toen ging hij de hapjes op tafel zetten. Hij torste met gemak tien volle schalen tegelijk.

Verlegen

Na schooltijd kwam de stagiaire de klas binnen met bovenstaande missive.
'Raden van wie', zei ze. 'Hij vroeg aan mij of ik het wilde overhandigen.'
Juf had het in één keer goed. Zo tegen de kerstvakantie kent ze haar pappenheimers.

Traktement

Juf had het plan opgevat haar juffentraktement wat aan te vullen. Zij waste en droogde reeds jaren doelloos op knaapjes hangende winterjassen. Schattige kledingstukken van toen de kinderen nog klein waren.
Daarmee ging zij welgemoed op pad. Doel: de hoofdstedelijke nuffenzaak in tweedehandskleding.
'Die niet, dat niet en dat al helemaal niet, daar zit een vlekje op', werd haar waar alle nuffen bijstonden toegevoegd.
Bliksemsnel schakelde juf over naar haar eigen stand, die van weldoenster uit Zuid.
De kledingverzamelbak van Humana was gelukkig maar vijf minuten sjouwen ver.

Maandagmorgen

'In de krant stond een mooie tekening van Bouillabaisse', meldde ik slaapdronken aan het jongetje dat van tekenfilms houdt. 'Ik zal hem voor je meenemen.'
Niet begrijpend staarde hij me aan. 'Wat bedoel je?', kwam er met moeite uit. 'Wat moet ik daar dan mee?'
'Bouillabaisse, die rat', verduidelijkte ik. 'Hij heet Ratatouille', werd ik gecorrigeerd.
Allebei recepten waar lekker veel in gaat. Bovendien is er sprake van lang laten trekken dan wel pruttelen. Wij begrijpen onszelf.

Illusie

Bij het maken van een plukafspraak voor de luisterhond, viel mijn oog op een verzameling hondenzonnebrillen.
Voor de jetsethond die aan een stel handgebreide winterjasjes niet genoeg heeft tijdens de jaarlijkse skivakantie.
'Is het u echt nooit opgevallen hoe vermoeid uw dier met de ogen gaat knijpen op witbesneeuwde vlaktes?', informeerde de mevrouw van de hondensalon verbijsterd.
Verbeeldde de juf zich nog wel dat ze scherp kon observeren. Een illusie versplinterd.

Joegoslavië

'In pretparken ben ik totaal niet geïnteresseerd', mompelt hij terwijl hij met me over zijn werkstuk over Joegoslavië gebogen zit. Hij gaat dus, als juf het goed begrijpt, meer voor bijvoorbeeld politieke vraagstukken? Koortsachtig roep ik mijn kennis op. Joegoslavië, in welke delen was dat land ook alweer opgesplitst? Naast me hoor ik hem moeiteloos prevelen: 'Servië, Montenegro, Kroatië, Slovenië.....'
Hij onderbreekt zichzelf. 'Ik kan eindelijk de koprol aan de rekstok. Wil je hem zien?' 'Graag', grijp ik deze kans op gezichtsbehoud met beide handen aan. Ik stel me minzaam glimlachend op achter de gordijnen. Hij maakt een perfekte duikeling. Daarna gaan we samen naar de bibliotheek. Waar ik als hij per ongeluk het verkeerde boek uit de kast trekt, op doceertoon zeg: 'Nee, zet maar terug, Hongarije heeft er totaal niets mee te maken.'
Flauw.

Fiks

De jarige meldt zich verwilderd bij mijn tafel.
'Heb je die cake al op?'
'Nee, ik heb me ingehouden, die ligt op tafel.'
'Gelukkig, geef maar terug, juffen krijgen boterletter.'
Als ik de cake ingeleverd heb, vergeet ik dat ik buikpijn krijg van amandelen. Ik grijp het mes en hak een fiks stuk staaf af.
Aan zelfbeheersing zitten grenzen.

Kindertekst op de wijs van Zie de Maan.....

Hypochonderwijzeresje

Met stip in de onderwijstoptien: de punaise op de stoel. Jufs kinderen zijn te lief om een dergelijke afgekloven val te zetten. Bovendien heeft ze ze er niet voor nodig. Een paar punaises maakt ze snel genoeg zelf zoek in de chaos op haar bureau. Van de week was het goed raak. Ze legde haar linkerhand op een metalen puntje en leunde er secondenlang met haar volle gewicht op. Oh, de gruwel van dit alles! Juf uitte een ongecensureerde krachtterm. Het kind met de verpleegtaak plakte snel een kalmerende pleister. De hand is evengoed nog behoorlijk dik. Het zal toch geen bloedvergiftiging geworden zijn?

Vieze plakhaar

'Mag ik een vergrootglas?' Aandachtig bestudeert ze een haar die vastgekleefd zit in de plakrand van de brief die we zojuist van Sinterklaas ontvingen.
Na vijf minuten formuleert ze haar voorzichtige konklusie. 'Hij krult, hij is best lang, er zit een raar rond dingetje op. Ik denk dat het er wel een van Zwarte Piet zou kunnen zijn.'

Het mirakel van Mira

Het kan niet vaak genoeg door mij herhaald worden. De kinderen die de vierde groep bemannen, zijn zeven of acht jaar oud.
Dat de Sint dit jaar een doosje in ieders schoen deed, bevattende vijf wollen draadjes, de juf billijkt het: zelfs de goedheilige moet op de kleintjes passen.
Dat hij een door zijn Pieten in steenkolen-Engels omgezette Chinese handleiding op papier liet zetten: soit.
Maar dat de kinderen als kinderen zo blij waren!
Dat ze in en ingelukkig uren Eiffeltorens en bruggetjes hebben zitten knopen en ontwarren.
Dat is het echte mirakel van Mira.